Nghệ thuật làm cha mẹ – Quản lý và Giáo dục con tại Gia đình


 

Khi con cái ở tuổi Teen, không ít cha mẹ phải đối diện với nhiều thách thức như: Con đang “khủng hoảng” lứa tuổi? Xã hội hiện đại có quá nhiều cám dỗ? Bạn bè và những thú vui thiếu sự lành mạnh của con? Giao tiếp giữa cha mẹ-con cái có rào cản? Con cái bướng bỉnh, “khó bảo”?…  Để rồi, nhiều cha mẹ phải thốt lên: “Dạy con khó quá!”. Thấu hiểu “nỗi niềm” của các phụ huynh, Trường Phổ thông song ngữ liên cấp Wellspring đã tổ chức hội thảo “Nghệ thuật làm cha mẹ – Quản lý và giáo dục con tại gia đình” nhằm góp phần trao cho các cha mẹ chìa khóa trong việc quản lý và giáo dục con.

Đồng hành cùng gần 100 phụ huynh học sinh (PHHS) tham gia hội thảo là PGS.TS Trần Thị Lệ Thu, Trưởng bộ môn Tâm lý học ứng dụng, Đại học Sư phạm Hà Nội. TS Lệ Thu đã trao đổi và chia sẻ rất nhiều điều tâm huyết, sâu sắc với các cha mẹ không chỉ từ chuyên môn, kinh nghiệm của một chuyên gia tâm lý mà còn từ tấm lòng của một người làm mẹ.

image001

TS Lệ Thu trao đổi với gần 100 PHHS tham gia hội thảo

Hoạt động trải nghiệm đầu tiên đem lại sự thích thú, gắn kết cho tất cả các cha mẹ. Những câu chào nhau, những lời bắt chuyện làm quen, những cái bắt tay, những lời chúc tốt lành… đem đến những cảm xúc thật đặc biệt cho các cha mẹ.

 

4 ảnh

PHHS thích thú với hoạt động trải nghiệm đầu tiên

Từ một trò chơi đơn giản, TS Lệ Thu đã đặt ra rất nhiều câu hỏi ẩn ý với cha mẹ: “Đã bao lâu rồi bố mẹ không cười với con và chúc con những điều tốt lành?”; “Mỗi sáng thức dậy, bố mẹ có chào con với ánh mắt vui vẻ, tin cậy?”; “Tại sao có hiệu lệnh dừng trò chơi lại rồi mà bố mẹ vẫn không dừng lại?”… Từ đó, các cha mẹ hiểu rằng: người lớn cũng như trẻ nhỏ, rất khó để dứt ra khỏi thứ mình thích. Khi con trẻ mải mê với điều gì đó và khó dừng lại cũng là điều dễ hiểu. Vậy nên, trẻ rất cần được hướng dẫn, giúp đỡ để biết lựa chọn, biết ranh giới và có điểm dừng.

Sau trò chơi đầu tiên, PHHS tiếp tục bước sang những trải nghiệm đầy “thách thức” khác: “Tài sản lớn nhất trong đời của bố mẹ là gì?”, “Bố mẹ hài lòng với hành vi nào của con? Duy trì những hành vi tốt đó như thế nào?”…

4 ảnh 2

Cùng ghi lại và chia sẻ những tài sản quý giá nhất trong đời

image010

Và chợt nhận ra sự thiếu cân bằng về thời gian dành cho những tài sản quý giá ấy.

Các bậc PHHS tham gia hội thảo đều gặp nhau ở chung một điểm: Bố mẹ đều rất yêu thương con, mong muốn có phương pháp quản lý và giáo dục con hiệu quả nhưng gánh nặng về kinh tế, những lo toan cuộc sống… đã khiến bố mẹ rất nhiều lúc “lãng quên” con. Vì thiếu thời gian mà không đủ kiên nhẫn để lắng nghe con. Vì quá mệt mỏi mà không đủ sức lực để chia sẻ với con. Vì quá khác biệt mà không đủ thấu hiểu để gần gũi con…  Và đến khi con trở nên quá xa cách, ương bướng hoặc gặp “sóng gió” thì cha mẹ mới “giật mình” nhìn lại.

2 ảnh

Trò chơi với những quả táo giúp các cha mẹ nhận ra các cách giáo dục khác nhau đem đến hiệu quả khác nhau

Ngoài việc nhìn nhận thẳng thắn những điểm tích cực và hạn chế trong quá trình giáo dục con, PHHS tham gia hội thảo cũng nhận ra những thách thức lớn khi làm cha mẹ trong xã hội hiện tại. Đó là: việc trẻ sử dụng các thiết bị điện tử, các nội dung online, mạng xã hội, sử dụng tiền bạc, thời gian, việc học tập… Thực tế cho thấy khi trẻ lạm dụng Internet, thiếu kỹ năng trong sử dụng tiền bạc, thời gian… thì trẻ có thể gặp nhiều vấn đề như: tổn hại sức khỏe, thiếu động cơ học tập, dễ sa ngã vào các tệ nạn, thiếu trách nhiệm với bản thân, gia đình…

image013

Internet – nơi tiềm ẩn nhiều rủi ro với gia đình và con trẻ

Do vậy, thay vì việc “chữa cháy”, “dập lửa” thì việc phòng ngừa để tránh rủi ro cho con là rất quan trọng. Phòng ngừa tốt nhất chính là “không một phút buông lơi, không một giờ xao lãng”, chính là nhất thiết phải đầu tư thời gian, tâm sức, ý chí trong việc giáo dục con. Giáo dục và quản lý con rất cần đến việc làm gương cho con, lắng nghe tích cực, tôn trọng con, khích lệ con, đặc biệt là có các quy tắc/ranh giới.

2 ảnh 1

Lắng nghe tích cực – một trong những phẩm chất cần có khi làm cha mẹ

Trong suốt hội thảo, TS Lệ Thu không chỉ chia sẻ về những cách giáo dục con hiệu quả tại gia đình mà còn nhiều lần nhấn mạnh đến tầm quan trọng của sự hợp tác giữa gia đình và nhà trường trong việc giáo dục con. Thực tế, nhiều cha mẹ cho rằng con chủ yếu sinh hoạt ở trường nên “trăm sự nhờ các thầy cô” hoặc cho rằng con đi chệch đường là vì nhà trường quản lý con chưa sát sao; hay nghĩ rằng vì bản thân quá bận rộn, môi trường con học rất ưu việt nên con sẽ phát triển lành mạnh.. mà cha mẹ đã quên rằng trẻ có rất nhiều thời gian, nhiều mối quan hệ ngoài trường học; rằng gia đình chính là nền tảng phát triển đầu tiên và quan trọng với trẻ; rằng chính cha mẹ, gia đình sẽ góp phần rất lớn vào sự trưởng thành lành mạnh của con trẻ.

image016

Sự hợp tác chặt chẽ giữa gia đình và nhà trường giúp giáo dục trẻ hiệu quả

Phần cuối hội thảo, nhiều câu hỏi được đưa ra về các vấn đề khác nhau như: sử dụng Internet, cách sử dụng tiền bạc của con, những thay đổi tâm sinh lý của con.. Các cha mẹ đều cảm thấy hài lòng khi tìm ra “lối đi” cho việc giáo dục con, từ những việc rất nhỏ cho đến những điều lớn lao hơn. Tuổi Teen dậy sóng nhưng là giai đoạn đẹp, là bước đệm để phát triển và cha mẹ sẽ luôn đồng hành cùng con để cảm nhận niềm hạnh phúc trong từng chặng đường với con chứ không chỉ là ở đích đến.

2 ảnh 2

PHHS tập trung lắng nghe và tích cực trao đổi trong suốt hội thảo

“Nghệ thuật làm cha mẹ – Quản lý và giáo dục con tại gia đình” – Hội thảo ý nghĩa, thiết thực đã trao cho PHHS thêm cơ hội “được học” làm cha mẹ, thêm cơ hội để tìm thấy và sử dụng “chìa khóa” mở cánh cửa vào thế giới của con, thêm cơ hội để có phương pháp và kỹ năng giáo dục con hiệu quả. Và trên hết, thêm một lần nhận ra cha mẹ luôn sẵn sàng đầu tư thời gian, tâm sức và ý chí để đem lại sự phát triển tốt nhất cho con – tài sản quan trọng nhất đời của cha mẹ.

Nguyễn Thị Hoa – Tâm lý học đường